Σύμφωνα με αποκλειστικές μας πληροφορίες τα πρώτα μη επανδρωμένα αεροχήματα κατακόρυφης προσαπονήωσης CAMCOPTER S-100 της αυστριακής Schiebel έχουν ήδη αφιχθεί στην Ελλάδα (και μάλιστα πριν από το τέλος του 2025!), δηλαδή πριν από την τελική υπογραφή της σύμβασης.
Η κίνηση αυτή αποδίδεται σε σαφή επιχειρησιακή απαίτηση του Πολεμικού Ναυτικού ώστε να υπάρξει διαθεσιμότητα για την πρώτη φρεγάτα FDI-HN ΚΙΜΩΝ στο χρονικό παράθυρο ένταξης νέων συστημάτων που ακολουθεί την άφιξη και τη συγκρότηση της νέας μονάδας, που η αυστριακή εταιρεία τήρησε από πλευράς της τα χρονοδιαγράμματα.
Στο πρακτικό σκέλος, η παρουσία αεροχημάτων στη χώρα επιτρέπει άμεση έναρξη για τη εκπαίδευση, αρχική τεχνική εξοικείωση, ξεκίνημα για την οργάνωση αλυσίδας υποστήριξης και προετοιμασία διαδικασιών ένταξης στο πλοίο, κι όλα αυτά χωρίς καν να έχει κατατατεθεί η προκαταβολή από ελληνικής πλευράς. Το στοιχείο που έχει αξία ως δεδομένο είναι ότι η βιομηχανική πλευρά, η Schiebel, λειτούργησε με λογική απόλυτης τήρησης του χρονοδιαγράμματος, με τον χρήστη, το ΠΝ, να πιέζει για ρεαλιστική ετοιμότητα και την εταιρεία να ανταποκρίνεται.
Η επίσημη σύμβαση υπεγράφη τελικά στις 13 Φεβρουαρίου 2026 ανάμεσα στη ΓΔΑΕΕ και τη Schiebel, με αντικείμενο την προμήθεια 4 πλήρων συστημάτων CAMCOPTER S-100. Κάθε σύστημα περιλαμβάνει 2 αεροχήματα, άρα το σύνολο ανέρχεται σε 8 VTOL UAS. Η επιχειρησιακή διάρθρωση, όπως αποτυπώθηκε σε αναφορές που βασίζονται σε δελτίο τύπου της εταιρείας, προβλέπει ότι το πρώτο σύστημα θα αναπτυχθεί στη φρεγάτα ΚΙΜΩΝ την άνοιξη του 2026, ενώ θα υπάρχει και σύστημα ξηράς για εκπαίδευση και ενίσχυση επάρκειας χειριστών. Τα υπόλοιπα συστήματα συνδέονται με τις επόμενες φρεγάτες ΝΕΑΡΧΟΣ και ΦΟΡΜΙΩΝ, με χρονοδιάγραμμα που ακολουθεί τις παραδόσεις των πλοίων. Η ουσία είναι ότι η σύμβαση περιγράφει συστημική ένταξη στον ελληνικό στόλο και όχι μια μεμονωμένη αγορά αεροχημάτων.
Οπλισμός
Εκτός όμως από τις υπηρεσίες που μπορεί να προσφέρει το S-100 Schiebel στην στοχοποίηση για τους προηγμένους Exocet MM40 Blk3c του Κίμωνα, το VTOL μπορεί να προσφέρει και στον ανθυποβρυχιακό αγώνα καθώς έχει πιστοποιηθεί για την μεταφορά ηχοσημαντήρων. Έτσι, μπορεί να συνδράμει τα MH-60R. Επίσης, το βασικότερο, μπορεί να φέρει και πυραύλους LMM Martlet.
Τυχόν επιλογή οπλισμού με Martlet LMM προσθέτει στο οικοσύστημα του CAMCOPTER μια σαφώς ορισμένη ικανότητα κρούσης και αυτοπροστασίας, καθώς πρόκειται για ελαφρύ κατευθυνόμενο βλήμα περίπου 13 κιλών, με επιχειρησιακή εμβέλεια άνω των 6 χιλιομέτρων και καθοδήγηση laser beam riding, άρα με ακρίβεια εφόσον διατηρείται ξ καταύγαση του στόχου. Η Schiebel έχει παρουσιάσει διαμόρφωση όπου το S-101 μπορεί να μεταφέρει ζεύγος LMM, ενώ υπάρχει και δημόσια αναφορά ότι εξετάζεται η ενσωμάτωση του Martlet στο ναυτικό Peregrine του Royal Navy, δηλαδή σε διάταξη βασισμένη στο S-100, γεγονός που δείχνει ότι η λύση αντιμετωπίζεται ως ρεαλιστική επιλογή για ναυτική χρήση.
Σε επιχειρησιακούς όρους, το Martlet δίνει δυνατότητα εμπλοκής στόχων επιφανείας μικρού μεγέθους και υψηλής απειλής, όπως USV αυτοκτονίας, με βολή εκτός άμεσης ζώνης κινδύνου του πλοίου, και ταυτόχρονα προσφέρει δυνατότητα αντιμετώπισης εναέριων στόχων χαμηλού ύψους σε μικρές αποστάσεις, περιλαμβανομένων ελικοπτέρων, μέσα στο πλαίσιο περιορισμών που θέτουν η γωνία εμπλοκής, ο χρόνος αντίδρασης και οι συνθήκες του πεδίου
Στο τεχνικό σκέλος, το CAMCOPTER S-100 είναι VTOL UAS που σχεδιάστηκε ώστε να επιχειρεί χωρίς εξοπλισμό εκτόξευσης ή ανάκτησης, με αυτόνομη πλοήγηση μέσω προγραμματισμένων σημείων GPS και δυνατότητα ασφαλούς χειρισμού από σταθμό ελέγχου. Η εμβέλεια που αναφέρεται από την Schiebel φτάνει έως 200 χιλιόμετρα, σε ξηρά και θάλασσα. Σε επιδόσεις πτήσης, δημοσιευμένες προδιαγραφές της εταιρείας αναφέρουν διάρκεια άνω των 6 ωρών με φορτίο 34 κιλών, με δυνατότητα επέκτασης άνω των 10 ωρών μέσω προαιρετικής εξωτερικής δεξαμενής καυσίμου. Η ταχύτητα πλου μπορεί να αποτυπωθεί σε 55 κόμβους για μέγιστη αντοχή, ενώ ταχύτητα ίχνους αναφέρεται στους 100 κόμβους, με όρια λειτουργίας σε άνεμο απογείωσης και προσγείωσης έως 25 κόμβους. Η οροφή υπηρεσίας αναφέρεται ως 18.000 πόδια, περίπου 5.500 μέτρα, τιμή που καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος των θαλάσσιων σεναρίων επιτήρησης. 
Για τις ελληνικές FDI, η επιλογή αισθητήρων που έχει δημοσιοποιηθεί περιλαμβάνει ηλεκτροοπτικό και υπέρυθρο σύστημα Wescam MX-10 και το Overwatch Imaging PT-8 Oceanwatch ως ωφέλιμο φορτίο θαλάσσιας επιτήρησης. Η σημασία αυτής της διαμόρφωσης για το ΠΝ είναι συγκεκριμένη. Δίνει οργανική δυνατότητα ISR από το πλοίο, με παραμονή πάνω από περιοχή, επιτήρηση επιφάνειας και υποστήριξη αναγνώρισης, με τρόπο που αποσυμπιέζει την ανάγκη για συνεχή χρήση επανδρωμένου ελικοπτέρου MH-60R Romeo σε αποστολές που απαιτούν κυρίως αισθητήρες και όχι φορτίο. Επιπλέον, σε δημοσιοποιημένες αναφορές που βασίζονται σε δελτίο τύπου, σημειώνεται ότι οι φρεγάτες της Naval Group είναι pre-fitted για την ενσωμάτωση του S-100, ώστε η εγκατάσταση και η επιχειρησιακή εισαγωγή να γίνουν γρήγορα. Αυτό μεταφράζεται σε λιγότερο χρόνο τεχνικής προσαρμογής και σε ταχύτερη μετάβαση σε επιχειρησιακή χρησιμοποίηση. Καθυστερήσεις Η διαδρομή μέχρι την υπογραφή είναι καταγεγραμμένη και δείχνει ότι το πρόγραμμα είχε ωριμάσει πολύ πριν από τον Φεβρουάριο 2026.
Στις 14 Μαρτίου 2025, ο ΥΕΘΑ Νίκος Δένδιας επισκέφθηκε επισήμως στην Αυστρία τις εγκαταστάσεις της Schiebel, ξεναγήθηκε από τον Hans Georg Schiebel και παρακολούθησε παρουσίαση του UAS που, κατά την επίσημη ανακοίνωση του ΥΠΕΘΑ, θα συμπεριληφθεί στον εξοπλισμό των νέων φρεγατών FDI του Πολεμικού Ναυτικού. Η διατύπωση αυτή είναι κρίσιμη ως διοικητικό δεδομένο, επειδή εκφράζει δημόσια κυβερνητική τοποθέτηση ότι το σύστημα έχει ήδη συνδεθεί με το πρόγραμμα των FDI HN, και έχει ήδη επιλεγεί. Σε αυτό το σημείο, η προσδοκία που δημιουργείται προς τον προμηθευτή είναι σαφής, η διαδικασία έχει περάσει από την επιχειρησιακή επιλογή και το μόνο που απομένει είναι ο ρυθμός των εγκρίσεων. Ακόμη πιο σαφές είναι το ίχνος ωρίμανσης που αποτυπώθηκε στο κοινοβουλευτικό επίπεδο. Αναφορές για το πρόγραμμα ήδη από το 2025 περιγράφουν ότι το αντικείμενο αφορά 4 συστήματα, με αισθητήρες, σταθμούς ελέγχου, προσομοιωτή και υπηρεσίες υποστήριξης, αλλά και λογισμικό. Επιπλέον, είχε καταγραφεί ότι το πρόγραμμα εγκρίθηκε σε συνεδρίαση της αρμόδιας Ειδικής Διαρκούς Επιτροπής Εξοπλιστικών Προγραμμάτων και Συμβάσεων ήδη από 27 Ιουνίου 2024. Με άλλα λόγια, υπήρχε θεσμικό πέρασμα σε χρόνο που προηγείται κατά πολλούς μήνες της επίσημης επίσκεψης Δένδια στη Schiebel. Αυτό το χρονικό πλαίσιο δείχνει πρόγραμμα που έχει πάρει τις βασικές εγκρίσεις και κινείται προς συμβασιοποίηση, με το κύριο ερωτηματικό να αφορά τον ρυθμό ολοκλήρωσης. Το ίδιο μοτίβο φαίνεται και αργότερα, όταν το πρόγραμμα εμφανίζεται δημόσια ως καθυστέρηση. Στα τέλη Αυγούστου 2025 υπήρξε αναφορά ότι η προμήθεια παραμένει σε εκκρεμότητα, ενώ χαρακτηρίζεται μικρή ως μέγεθος, ουσιαστική ως αποτέλεσμα καθώς όπως τα προγράμματα του ΠΝ, περιελάμβανε πλήρες πακέτο συστημάτων και υπηρεσιών.
Τον Σεπτέμβριο 2025 καταγράφηκε επίσης ότι η σύμβαση για τα S-100 παρέμενε χωρίς υπογραφή, μέσα σε ευρύτερη συζήτηση για τις αλλαγές και τις νέες συμβάσεις των FDI. Τα στοιχεία αυτά δεν περιγράφουν τεχνική δυσκολία, περιγράφουν καθαρά ρυθμό διοικητικής εξέλιξης. Όταν ένα ναυτικό έχει δέσει την επιλογή του σε νέο πλοίο, κάθε μήνας που χάνεται μεταφράζεται σε χαμένο χρόνο ένταξης, εκπαίδευσης και επιχειρησιακής ωρίμανσης. Στις 3 Δεκεμβρίου 2025 υπήρξε αναφορά ότι οι αγορές, ανάμεσά τους και τα Schiebel S-100, πέρασαν από διαδικασία στη Βουλή, σε μια συγκυρία όπου καταγράφηκε επιτέλους κίνηση για προγράμματα που είχαν μείνει πίσω. Το σημείο έχει σημασία επειδή τοποθετεί την προμήθεια σε τελικό στάδιο θεσμικής επεξεργασίας, λίγο πριν από την περίοδο όπου η πρώτη φρεγάτα της κλάσης αποκτά ελληνική ταυτότητα.
Την 18 Δεκεμβρίου 2025 πραγματοποιήθηκε στη Λοριάν η τελετή ονοματοδοσίας και ύψωσης της ελληνικής σημαίας στη φρεγάτα FDI HN ΚΙΜΩΝ, με παρουσία του ΥΕΘΑ, ενώ αργότερα ο ΚΙΜΩΝ έφτασε στην Ελλάδα τον Ιανουάριο 2026, αλλά χωρίς οργανικό S-100. Στο επιχειρησιακό επίπεδο, αυτά τα ορόσημα ορίζουν πότε ξεκινά ο κύκλος ένταξης οργανικών μέσων και πότε πρέπει να υπάρχουν διαθέσιμα υλικά, πληρώματα και υποστήριξη. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται η πληροφορία για άφιξη των πρώτων S-100 στο τέλος του 2025. Όπως όλα δείχνουν, οι Αυστριακοί αποφάσισαν να στηρίξουν την επιλογή του ΠΝ, και να μην αφήσουν την Φ/Γ ΚΙΜΩΝ χωρίς VTOL UAV, απολύτως απαραίτητο για τη χρήση των προηγμένων Exocet MM40 Block 3c.
Η έγκαιρη παρουσία αεροχημάτων επιτρέπει να στηθεί νωρίτερα η διαδικασία για την εκπαίδευση χειριστών και τεχνικών, να δοκιμαστούν διαδικασίες υποστήριξης και να προετοιμαστούν βήματα ένταξης στο πλοίο, την ίδια περίοδο που ο ΚΙΜΩΝ περνά από φάσεις οριστικών δοκιμών και μεταβατικής ετοιμότητας. Από πλευράς εταιρείας, μια τέτοια απόφαση προϋποθέτει πεποίθηση ότι η υπογραφή είναι θέμα χρόνου και ότι ο χρήστης είναι σοβαρός, απαιτητικός και με σαφές επιχειρησιακό σχέδιο.
Το ίδιο διάστημα, υπήρξε και μια εικόνα ενός περίεργου συμβολισμού που δείχνει το επίπεδο των πολιτικών μας. Στη στρατιωτική παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου 2025 στη Θεσσαλονίκη παρουσιάστηκε ένα αντίγραφο CAMCOPTER S-100 πάνω σε όχημα του Πολεμικού Ναυτικού. Η επιλογή να εμφανιστεί ομοίωμα συστήματος που ακόμη περίμενε τη συμβασιοποίηση είναι κάτι που δεν έχει ξαναγίνει. Από το ΠΝ το είχε ήδη τοποθετήσει στο επιχειρησιακό του αφήγημα, άρα η καθυστέρηση της τελικής υπογραφής δεν αφορούσε το αν το σύστημα χρειαζόταν, αφορούσε το πότε θα ολοκληρωνόταν η διοικητική διαδικασία, που ήταν έτοιμη να γίνει από το 2023! Η παρουσία στην παρέλαση λειτουργεί ως πρακτικό τεκμήριο ότι υπήρχε ήδη βεβαιότητα ένταξης, σε χρόνο που προηγείται της υπογραφής κατά αρκετούς μήνες.
Ο Νόμος με τον οποίο αποφασίστηκε η αγορά των FDI, εγκρίνει σχέδια συμβάσεων στον τομέα της άμυνας για την τροποποίηση των συμβάσεων προμήθειας των φρεγατών FDI HN και την εν συνεχεία υποστήριξή τους. Σε ενημέρωση που συνδέεται με τον νόμο, περιγράφεται ότι με τα σχετικά άρθρα εγκρίθηκαν τα σχέδια συμβάσεων τροποποίησης για την προμήθεια και την υποστήριξη των FDI HN. Παράλληλα, γνωρίζουμε πολύ καλά ότι παραρτήματα του πλήρους υλικού αποκρύπτονται για λόγους υπηρεσιακού απορρήτου, κάτι αναμενόμενο για κρίσιμα εξοπλιστικά πακέτα.
Με λίγα λόγια, τα S-100 είχαν περιγραφεί στο Νόμο που αγοράστηκαν οι FDI HN, συνεπώς ο ΥΕΘΑ ήταν απολύτως κατοχυρωμένος να προχωρήσει σε αγορά τους. Παρόλαυτά, έπρεπε να φτάσουμε στον Φεβρουάριο του 2026 για να δούμε υπογραφές. Τονίζουμε πως αυτό είναι ουσιαστικά το πρώτο συμβόλαιο που υπογράφεται για προμήθεια των Ενόπλων Δυνάμεων, από την ανάληψη της υπουργίας από το Νίκο Δένδια. Το δεδομένο που προκύπτει είναι ότι το πρόγραμμα των FDI είχε περάσει σε στάδιο τροποποιήσεων και υποστήριξης με νομική κατοχύρωση από το 2023, ενώ το UAS είχε ήδη ανακοινωθεί επισήμως ως μέρος του εξοπλιστικού οικοσυστήματος των πλοίων.
Το συμπέρασμα που προκύπτει από τη χρονογραμμή είναι απλό και στηρίζεται σε ημερομηνίες και γεγονότα. Υπήρχε κοινοβουλευτική έγκριση ήδη από το 2024 για πρόγραμμα. Υπήρξε επίσημη επίσκεψη ΥΕΘΑ στη Schiebel τον Μάρτιο 2025 με δημόσια τοποθέτηση ότι το UAS θα μπει στις FDI. Υπήρξαν δημόσιες αναφορές εντός του 2025 ότι το πρόγραμμα παρέμενε χωρίς υπογραφή. Υπήρξε παρουσία προπλάσματος στην παρέλαση Οκτωβρίου 2025. Υπήρξε τελετή σημαίας ΚΙΜΩΝ Δεκέμβριο 2025 και άφιξη στην Ελλάδα Ιανουάριο 2026. Η σύμβαση υπογράφηκε τελικά Φεβρουάριο 2026. Μέσα σε αυτή την ακολουθία, το στοιχείο που διαφοροποιεί την Schiebel είναι ότι, σύμφωνα με πληροφορίες, έφερε τα πρώτα αεροχήματα στην Ελλάδα από το τέλος του 2025, προσαρμόζοντας τη δική της δράση στο ρεαλιστικό πρόγραμμα ενός απαιτητικού ναυτικού και όχι στη χαλαρότητα του διοικητικού ρυθμού που έχει το ΥΠΕΘΑ.
